• Ruim eenderde marktpartijen ziet bron faalkosten vooral in ontwerpfase

• Vrijwel even groot aandeel noemt uitvoeringsfase

• Belangrijkste manieren om bouwfouten terug te dringen gericht op gefaseerd bouwproces

Faalkosten zijn in de bouw nog steeds een zeer actueel onderwerp. Om deze overbodige kosten aan te pakken, is het belangrijk te weten waar deze ontstaan. De bouw is hierin niet eenduidig.Ruim eenderde van de bedrijven wijst naar de ontwerpfase. Dit gebeurt met name door hoofdaannemers B&U en ontwikkelaars.

Vrijwel evenveel bedrijven geven echter aan dat faalkosten hoofdzakelijk in de uitvoeringsfase ontstaan. Vooral architecten noemen deze fase vaak. Hoofdaannemers B&U zijn degenen die met het ontwerp aan de slag moeten, terwijl architecten het ontwerp maken. Dit kan het verschil verklaren tussen beide partijen. Gemiddeld eenvijfde van de partijen ziet faalkosten met name in de projectdefinitie ontstaan. Faalkosten komen blijkbaar in het gehele bouwproces voor.

Meer aandacht voor uitvoerbaarheid in ontwerpfase
Gevraagd hoe faalkosten verminderd kunnen worden, noemen marktpartijen ‘meer aandacht voor uitvoerbaarheid in de ontwerpfase’ het vaakst. Dit sluit aan bij de eerdere bevinding dat zij de bron voor faalkosten vaak in de ontwerpfase zoeken. Andere veelgenoemde manieren om faalkosten te verminderen zijn het verbeteren van de communicatie, meer integraal ontwerpen en een afstemming van bouwkunde en installatietechniek.

Deze maatregelen hebben met elkaar overeen dat ze erop zijn gericht het gefaseerde karakter van het bouwproces te doorbreken en de kloof tussen ontwerp en uitvoering te verkleinen. Faalkosten ontstaan voor een belangrijk deel doordat het bouwproces gefaseerd is. Als er in één van de fases iets fout gaat, wordt dit overgedragen op de volgende fases. Op het moment dat een fout geconstateerd worden, zijn er vaak meer corrigerende maatregelen nodig dan wanneer dit bij de bron was gebeurd. Door bijvoorbeeld ketenintegratie, integraal ontwerpen of door tijdens het Programma van Eisen al samen te werken, kijken partijen eerder bij elkaar in de keuken en delen ze informatie met elkaar op basis van onderling vertrouwen. Dit doorbreekt het gefaseerde karakter.

Voorkomen faalkosten taak voor hele keten
Grofweg eenderde van de architecten geeft aan dat er meer integraal ontworpen moet worden. Zij zien wellicht in dat ze zelf een sleutelrol innemen in deze fase, maar niet alleen de omslag kunnen maken richting integraal ontwerpen. Ook de rest van de keten moet hierin meegaan. De crisis is een extra duw in de rug, maar de omslag naar meer samenwerking, minder gefaseerd bouwen en slimmere contracten is niet eenvoudig te maken. Ook de opdrachtgever speelt bij het type contract een belangrijke rol.

Noodzakelijke omslag
De omslag naar een meer integrale manier van bouwen is noodzakelijk. Complexe installatiesystemen, constructiemethoden, toenemende gebouwgrootte en de technische integratie van de gevel vragen om externe specialisten die de architect al ondersteunen tijdens de ontwerpfase. Ze ontwerpen mee met de architect vanuit de kennis van hun eigen vakgebied. Door deze kennis en expertise al tijdens het ontwerp te benutten, worden latere onvoorziene kosten voorkomen en ontstaan er in latere fasen minder snel problemen. Een hoofdaannemer wacht bijvoorbeeld niet tot de architect zijn ontwerp af heeft, maar praat al tijdens het ontwerp mee over eventuele problemen bij de assemblage.

BouwKennis is uitgever van marktinformatie over de bouw-, vastgoed- en installatiesector. Onze producten ondersteunen managers bij het bepalen en invullen van het beleid. Kijk opwww.bouwkennis.nlvoor meer informatie of om u in te schrijven voor onze digitale nieuwsbrief.
Noot voor de redactie: Wilt u meer informatie, dan kunt u contact opnemen met Leo Kranenburg (+31 (0)10 206 69 96 of kranenburg@bouwkennis.nl). Wanneer u (delen van) dit bericht publiceert, ontvangen wij graag een bewijsexemplaar. U kunt dit versturen naar: BouwKennis B.V., Max Euwelaan 51, 3062 MA Rotterdam.